چرا جنگ؟!
-دلیل اصلی اینهمه جنگ در منطقه ما چیست؟!
ریشه و دلیل اصلی اینهمه جنگ و درگیری در منطقه «غرب آسیا» چیست؟! چرا جنگ است؟؟ اینهمه کشتن انسان های بیگناه و اینهمه «کودک کشی» برای چیست؟! آیا نمیشود صلح برقرار شود؟ چرا همه کشورها برای برقراری یک صلح پایدار تلاش نمیکنند تا اینگونه شاهد کشتار کودکان و زنان و انسانهای بیگناه نباشیم!
آیا صلح امکانپذیر است؟!
آیا بهتر نیست «ایران» و همه «طرفداران ایران» در منطقه «غرب آسیا» از صلح حمایت کنند؟
«ایران» و «حامیان ایران» در منطقه برای برقراری یک صلح پایدار تلاش کنند تا منطقه روی خوش و آرامش را تجربه کند و مردم با خیال آسوده زندگی کنند. کشورها به جای پرداختن به جنگ به «تقویت اقتصاد» و «رفاه اجتماعی» بپردازند. دانشمندان و صاحبان صنایع روی «توسعه و نوآوری» «محصولات و خدمات» تمرکز کنند و رهبران دینی به تحقیق و پژوهش بیشتر در موضوع دین و معنویت بپردازند و معرفت خودشان و اجتماع پیرامون خودشان را افزایش دهند.
اینهمه «شهرهای موشکی» در «عمق زمین» برای چیست؟! اینهمه تونلهای تو در توی زیر زمینی و سالها زندگی «مخفیانه و محرمانه» در «عمق زمین» و اینهمه سختی و تلاش باور نکردنی برای چیست؟! آیا بهتر نیست به جای اینهمه انرژی که روی «جنگ» و زندگی «زیر زمین» هزینه میشود به «زندگی» مردم در «روی زمین» و به «اقتصاد جامعه» پرداخته شود؟!
آیا نمیشود «ایران و آمریکا» اختلاف و درگیری را کنار بگذارند و ایران اسرائیل را به رسمیت بشناسد تا ریشه اینهمه جنگ و خونریزی در منطقه خشکانده شود؟ پس از آن ایران و کشورهای حامی ایران به تقویت اقتصاد و صنعت خودشان بپردازند و رفاه بیشتری برای مردم فراهم کنند. این آیا مسیر بهتری نیست از آنچه اکنون در جریان است؟!
اینها همه سوالاتی بودند که سالها در فکر من چرخ میزد و دنبال پاسخ آنها بودم.
چیزهایی که در بالا نوشتم همه سوالات خودم بودند. سالهای زیادی فکر میکردم که چرا ایران اختلاف با جهان غرب را تمام نمیکند و در عوض به «علم و تکنولوژی» و «اقتصاد و پیشرفت» جامعه بپردازد؟! سالهای زیادی فکر میکردم باید راهی برای صلح باشد و این مسیری که ما میرویم صحیح نیست و یک جای کار اشکال دارد! برای اینکه پاسخ سوالات بالا را پیدا کنیم ابتدا باید به این موضوع مهم بپردازیم که اصولا ریشه و اصل و اساس این جنگ و اینهمه درگیری در منطقه ما چیست؟! این سوال بسیار مهمی است و تا وقتی پاسخ دقیق آن را ندانیم نمیتوانیم به سوالات دیگر درست پاسخ بدهیم و تحلیل صحیحی از حوادث پیرامون خودمان نخواهیم داشت.
ریشه و دلیل اصلی جنگ چیست؟!
واقعا دلیل اصلی اینهمه جنگ در منطقه غرب آسیا چیست؟!
چرا جنگ است؟! دلیل آن چیست؟! دعوا سر چیست؟؟ هر طرف چه میخواهد؟ اصل دعوا سر چیست؟! برای دقایقی با خودتان فکر کنید واقعا دلیل جنگ و درگیری در منطقه ما چیست؟! آیا دلایل متعددی دارد یا یک دلیل مشخص ریشه همه جنگ های امروز و در طول تاریخ است؟! اگر خوب روی این موضوع فکر کنید پاسخ های محتمل زیر را میتوانید تصور کنید:
- زمین: آیا دعوا به خاطر «سرزمین» است؟ یهودی ها کشوری ندارند و آمریکا و اروپا تصمیم گرفتهاند آنها اینجا در منطقه غرب آسیا مستقر شوند. یهودی ها به تدریج مسلمانان و فلسطینی ها را از سرزمین خودشان بیرون میکنند و حکومت اینجا را در دست میگیرند و جنگ و درگیری شروع میشود. عدهای طرفدار اینطرف میشوند و عدهای آنطرفی و خلاصه جنگ و درگیری شروع میشود.
- پول: آیا دعوا «اقتصادی» است؟ برخی فکر میکنند که اصل دعوا پول و اقتصاد است. فلان کریدور اقتصادی از غزه میگذرد و مسیر ترانزیت کالا را چقدر کوتاهتر میکند و برای همین اسرائیل به دنبال کنترل این منطقه است و طرف مقابل که ایران است این را میداند و اجازه نمیدهد آنها به نقشه خود دست پیدا کنند. برایمان تحلیل های سخت اقتصادی میکنند که زیاد از آنها سر در نمیآوریم و تلاش میکنند ما را قانع کنند که اصل دعوا پول و اقتصاد است.
- قدرت: برخی دیگر معتقد هستند که این منطقه از نظر جغرافیایی و سیاسی بسیار منطقه حساس و استراتژیک است و بنابراین همه طرفهای درگیر دنبال این هستند که سهم بیشتری از کنترل این منطقه در دست بگیرند تا بتوانند از این طریق به اهداف خودشان دست پیدا کنند. ولی اهدافشان چیست؟! سوال ما این بود که اصل و ریشه دعوا سر چیست؟! به این منطقه کنترل پیدا کنند تا چه شود؟! پول و اقتصاد را کنترل کنند برای چه؟ قدرت اول منطقه شوند برای چه هدفی؟!
- ابرقدرتها: دعوای قدرت های بزرگ است؟ آمریکا با روسیه و چین در رقابت است و ایران و فلسطین و لبنان و اسرائیل و عراق و یمن و… بازیچه دست قدرت های بزرگ شدهاند. معادلات بسیار پیچیدهای در رقابت قدرت های بزرگ جهان هست که ما از آن سر در نمیآوریم و بدون اینکه بدانیم در یکطرف داستان در حال جنگ و درگیری هستیم. ما بدون اینکه بدانیم بازیچه قدرتهای بزرگ جهان هستیم!
- تمدن: دعوای تمدن های بزرگ تاریخ است؟ ایران در حال بازسازی امپراتوری بزرگ فارس است و ترکیه دنبال بازسازی دوباره امپراتوری عثمانی است و امپراتوری جدید آمریکا با هر دو اینها در تضاد است و چین و روسیه هم در این میان دنبال باجگیری از یکطرف و کسب پول و منافع بیشتر برای خودشان هستند و زمین بازی جنگ این تمدن ها کشورهای مسلمان جهان هستند. آیا واقعا جنگ بین تمدن های کهن تاریخ است که در حال قدرت گرفتن دوباره هستند؟!
اصل دعوا اینها نیست!
اصلِ اصلِ دعوا هیچکدام از موارد بالا نیست!
اشتباه است اگر فکر کنید هر کدام از موارد بالا دلیل اصلی جنگ و درگیری در منطقه ماست! مواردی که در بالا لیست شدند هر کدام ممکن است بخشی از حقیقت باشند ولی همه داستان نیستند. ما دنبال اصل و ریشه اصلی دعوا هستیم که هیچکدام از موارد بالا نیست.
1. «جنگ زمین» نیست!
وقتی در ویرجینیای شمالی زندگی میکردم دوستی داشتم به اسم «دونالد» که او را «دان» صدا میزدند. دان از آن پیرمردهای پُرچانه آمریکایی بود که در خصوص همه مسائل اظهار نظر میکرد و خودش را دانای همه چیز میدانست. دان میگفت اگر «زمین های گلف ویرجینیا» را روی هم جمع کنند از کل کشور اسرائیل بزرگتر میشود. نظرش این بود که آمریکایی ها اگر بخواهند به راحتی یک گوشه از کشور پهناور خودشان را در اختیار یهودی ها قرار میدهند و این دعوای تاریخی خاتمه پیدا خواهد کرد! نمیدانم حرف دان چقدر دقیق است ولی این کاملا منطقی به نظر میرسد که اگر آمریکا و اروپا بخواهند قطعا میتوانند سرزمینی مناسب زیست یهودیان جایی در دنیا فراهم کنند تا این دعوای تاریخی خاتمه یابد. بنابراین «زمین» دلیل اصلی دعوا نیست. البته بسیاری از یهودی ها معتقد هستند که سرزمین موعود آنها این منطقه است و باید اینجا را در دست بگیرند تا مسیح ظهور کند و دیگر موضوعات آخر زمانی که به آن معتقد هستند اتفاق بیافتد. این عقیده یهودی های معتقد البته کمی ما را به جواب نزدیک میکند.
2. «جنگ پول» نیست!
پول یک دلیل سطحی دعوا میتواند باشد ولی دلیل اصلی آن نیست! دلیل اصلی چیز دیگری است که برای آن موضوع البته بهتر است کنترل اقتصاد و جریان پول را هم در دست داشته باشند تا بتوانند آن «موضوع اصلی» را کنترل کنند! اگر فرض کنیم پول دلیل اصلی دعوا است شاید واقعا بهتر باشد همه طرفهای درگیر با هم سازش کنند تا اینهمه پول صرف جنگ و این همه موشک و هواپیما و… نشود. حدود دو سال است کل اقتصادی چند کشور درگیر متوقف شده است و حجم پولی که تا حالا خرج شده است برای ما قابل تصور نیست. تا کنون چند هزار موشک میلیون دلاری شلیک شده است؟ و چند هزار ساعت پرواز با هواپیماهایی که میلیون ها دلار هزینه نگهداری و عملیات شان است انجام شده است؟ اگر فرض کنیم پول و اقتصاد دلیل اصلی دعوا و درگیری در منطقه ماست شاید عاقلانه تر باشد که ایران از خواسته های خودش و «غنی سازی اورانیوم» و دیگر خواست های قدرتمندان جهان کوتاه بیاید و با قدرت های بزرگ سازش کند و به اقتصاد و رفاه مردم خودش بپردازد. ولی بدیهی است که «پول» دلیل اصلی دعوا نیست!
3. «جنگ قدرت» نیست!
«جان استوارت» یک اخبار گوی خیلی با مزه آمریکایی است که مدت زیادی هر شب در برنامه Tonight show اخبار روز را با طنز زیبایی اجرا میکرد. یکبار در موضوع جنگ اعراب با اسرائیل گفت در ۴ دهه قبل همواره بین طرفین دعوا بوده است ولی ۴ دهه را به صورت جالبی به ۴ هزار سال گذشته تغییر داد. واقعا چرا در هزاران سال گذشته همواره بین مسلمانان و یهودی ها در این منطقه جنگ و درگیری بوده است؟! برای چه هر طرف دنبال این است که قدرت برتر منطقه باشد؟! اگر قبول کنیم این جنگ قدرت است قدرت را برای چه هدفی نیاز دارند؟؟ اصلِ اصل دعوا قدرت نیست و موضوع عمیق تری از قدرت در میان است. سر قدرت دعوا میکنند برای آن موضوع مهمتری و ما در حال تحقیق آن «موضوع مهمتر» هستیم.
4. «جنگ ابرقدرتها» نیست!
اگر فقط کمی در خصوص جنگجویان اصلی دو طرف مطالعه کنید به این نتیجه روشن و قطعی میرسید که در دو طرف دعوا آدم های بسیار باهوشی هستند که غیر ممکن است بازیچه دست قدرتهای بزرگ باشند! اینگونه جنگیدن و جان فشانی نه میتواند به خاطر «خاک» باشد و نه «پول» و نه «قدرت» و نه میتوانیم تصور کنیم این آدم های باهوش بازیچه دست «ابرقدرتها» باشند!
آیا میشود تصور کرد ابر انسان ها و قهرمانان اسطورهای زمان ما در بازی قدرت چین و روسیه و آمریکا شرکت داشتند و به خاطر دعوای قدرت های بزرگ جان خودشان را فدا کردند؟! آیا کوچکترین احتمالی میتوانی بدهی این انسان ها سی سال مخفیانه و تحت شدیدترین تدابیر امنیتی در زیر زمین زندگی کند برای اهداف چین یا روسیه؟! اگر کمی در زندگی این «قهرمانان زمان» مطالعه کنید حتما به این نتیجه قطعی و حتمی میرسید که بدون یک «عشق واقعی» غیر ممکن است اینگونه یک عمر از خودت و خواست خودت عبور کنی و برای یک «هدف مقدس» اینگونه با شجاعت مثال زدنی در جنگ باشید! البته که بدون مطالعه کافی این مفاهیم برایمان قابل درک نیست ولی اگر وقت صرف کنیم و کمی در زندگی ایشان مطالعه کنیم درک میکنیم که پای یک «عشق جاویدان» در میان است و بدون این عشق اینگونه «همه عمر جنگیدن» امکان پذیر نیست!
5. «جنگ تمدن کهن» نیست!
در آخر اگر بگوییم این «جنگ تمدن» هاست کمی به پاسخ نزدیک شدیم ولی هنوز باید بیشتر کاووش کنیم و تفکر کنیم که جنگ میان کدام تمدنها؟! بنده حقیر که این خطوط را مینویسم نمیتوانم قبول کنم که چنان انسان هایی برای زنده کردن «تمدن ایران کهن» یک عمر مبارزه میکنند و مجاهدت میکنند به گونهای که برای ما قابل تصور نیست! اگر کلماتشان را مطالعه کنید حتما به این نتیجه مهم میرسید که «مرز جغرافیایی» و «سرزمین تاریخی» و «ایران باستان» و اینگونه ارزش های «جغرافیایی» و «تاریخی» به هیچ وجه نمیتواند دلیل آنگونه جنگیدن باشد! ارزشهای دیگری در این میان هستند. باید خیلی عمیق تر از «تاریخ و جغرافیا» دنبال دلایل و ریشه های اصلی جنگ باشیم!
اشتباه نکنید!
چندی پیش وقتی تازه مذاکرات «ایران و آمریکا» شروع شده بود یک دوست صمیمی را ملاقات کردم. او از من در خصوص نتیجه مذاکرات جاری میان ایران و آمریکا سوال کرد. نظر خودش را پرسیدم و او پاسخ داد: «هر دو طرف به این نتیجه رسیدهاند که باید مذاکره کنند و حتما با هم صلح میکنند و همین اکنون هم دلار و طلا ارزان شده است و این برای اقتصاد خوب است و…»
فرصت نبود با آن دوست بیشتر صحبت کنم ولی صد در صد مطمئن بودم که نظر او صحیح نیست و محقق نخواهد شد! اگر «دلیل اصلی» دعوای «ایران و آمریکا» را ندانیم اینگونه راه را به خطا خواهیم رفت. اگر ندانیم «ریشه اصلی» «جنگ و دعوا» چیست؟ «تحلیل درست» از «حوادث پیرامون» خودمان نخواهیم داشت! همان زمان از آن دوست جدا شدم و آمدم اینجا نوشتم:
اگر ریشه اصلی اختلاف را بدانید…
میدانید که توافقی در کار نخواهد بود!
یک خبرنگار خیلی باهوش و پر تلاش میشناسم که شبانه روز در اینترنت در خصوص جنگ منطقه مطلب تهیه میکند. از شروع جنگ غزه تا کنون چنان پر تلاش کار میکند که صورتش لاغر و تکیده شده است! خیلی متاسف هستم وقتی به وضوح می بینم گاهی در تحلیل های خودش راه خطا میرود. اگر مانند این خبرنگار باهوش و مانند خیلی مردم دیگر فکر کنید هدف این جنگ ها:
- عدالت
- اقتصاد بهتر
- رفاه اجتماعی
- نجات سرزمین
- خوشبختی مردم و…
اگر اینها را «دلیل اصلی» «جنگ و دعوا» بدانید فقط «بخش کوچک» داستان را توجه کردهاید. اینها هیچکدام «کل داستان» نیست! اینجا هستیم تا «داستان کل» و «دلیل اصلی» و «ریشه حقیقی» را با هم بررسی کنیم و البته که این کار سادهای نیست! در درس بعد این موضوع مهم را شروع میکنیم و دعا میکنیم خداوند کمک کند تا بتوانیم با هم درک درستی در این خصوص پیدا کنیم ان شاء الله.